Eşyaları koyduğunuz yerde bulamıyor musunuz? Ocağın altını kapattım mı, ütünün fişini çektim mi, anahtarları aldım mı, telefonumu nereye koydum soruları kafanıza hücum mu ediyor? Merak etmeyin, hepimiz bu soruları gün içinde cevaplamak zorunda kalabiliyor ve çoğu eşyamızın yerini bulamıyoruz. Bu gibi masum sayılabilecek unutkanlıklarımızın yanında hiç de masum olmayan belirtiler de var. ı Uzm. Dr. Burak Berber ile günümüzün en yaygın hastalıklarından unutkanlığı, masum olamayan belirtilerini ve tedavi yöntemlerini konuştuk.
Dikkat, bu belirtiler masum değil!
- Mutfağın ya da salonun yolunu unutuyorsanız,
- Unutkanlık seviyeniz akşam ya da gece artıyorsa,
- Çocuklarınızın ismini karıştırma sıklığınız arttıysa,
- Televizyon izlerken ekrandaki kişilerle konuşuyorsanız,
- Düzenli yaptığınız işlerinizi( banyo, temizlik)artık yapmamaya başladıysanız,
- Söylediklerinizi unutup tekrarlıyorsanız,
- Adınız gibi ezbere bildiğiniz şeyler artık aklınıza gelmiyorsa, unutkanlık sizin için bir tehlike demektir. İhmal etmeden doktora başvurun!
Fiziksel temelli unutkanlık;
Unutkanlık uykusuzluğa ya da bir hastalığa bağlı olarak ortaya çıkmış olabilir. Beyin tümörleri, beyinle alakalı bir başka rahatsızlık, metabolizmayı bozan başka hastalıklar, uygulanan ağır diyetler ve kanser unutkanlığa sebep olan olan fiziksel unsurlardır. Ancak en sık görülen hastalıkların başında hipotiroidi ya da bilinen adıyla troid bezi yetmezliği gelmektedir.
Şöyle ki tiroid fonksiyonlarımızın bozulması, az çalışması edinsel yani sonradan da ortaya çıkabilir. Bu bezin iltihaplanması(bazen basit bir üst solunum yolu enfeksiyonu sonrası) veya bazı ilaçların yan etkisiyle bile olabilir. Sonuç ise triod bezlerinin az çalışmasına bağlı olarak görülen unutkanlık. Metabolizmayı yavaşlatarak depresyona sebep olduğu için unutkanlığı tetikler.
Psikolojik temelli unutkanlık;
Gerginlik: Gergin olan kişilerin daha fazla unutkan olduğunu biliyor muydunuz? Aslında gençlerde ortaya çıkan unutkanlığın en önemli sebebi gergin bir psikolojidir. Yani, yoğun bir iş temponuz varsa her gün beyne yeni bir bilgi kaydetmek zorunda kalıyorsanız ve stresli bir iş yapıyorsanız bu sebeplerin üzerinizde yarattığı gerginlik unutkanlığa sebep oluyor.
Stres: Dünya değişiyor. Her şeyi çabuk elde edip çabuk tüketiyoruz. Beynin bu hıza evrilmesi aşamasında ise çeşitli sorunlar orta çıkıyor. Stres gibi. Özellikle büyük şehirlerde yoğun stres altında yaşayan kişilerde, hemen her yaş grubunda unutkanlık gözlenme ihtimali yüksektir. Sebebi ise beyinde yarattığı güçlü baskı.
Anksiyete ve Depresyon: Psikiyatride en sık görülen bozukluklar olan anksiyete bozuklukları, psikolojik gerilim, kaygı, nedensiz korku olarak tanımlanıyor ve anksiyete bozukluklarının altına çeşitli hastalıklar giriyor. Bunların başında da panik bozukluğu geliyor. Bu nedenle panik yaşayan kişilerde de unutkanlık gözlenebiliyor.
Bu önerilere kulak verin!
- Aklınıza çok şey tutmaya çalışmayın, notlar almaya çalışın, bunu alışkınlık haline getirin.
- Stresinizi azaltıcı aktiviteler geliştirin.
- Kitap okuyun, radyo dinleyin, televizyon izleyin. Bunları yaparken yorumlarda bulunun, tartışmalara katılın.
- Toksin maddelerden uzak durun.
- Uykunuza ve beslenmenize dikkat edin.
- Düzenli spor yapmaya çalışın.
- Beslenmenize dikkat edin.
- Sevdiğiniz insanlarla bir araya gelip, sizi mutlu edecek şeylerle uğraşın.
- Yabancı dilde kelimeler öğrenmeye çalışın.
- Planlı yaşayın.
- Sigara ve alkolden uzak durun.
- Tansiyon yüksekliği, kolestrol yüksekliği gibi kalp hastalığı riskleri bunama için de risk faktörü olduğundan kontrol altına aldırın.
- Özellikle depresyon gibi psikiyatrik hastalıklar varsa tedavi olun.
- Günlük yaşantınızda çok yoğun stres içindeyseniz, uykusuzluk, yorgunluk, sık ağlama, hayattan zevk almama gibi şikayetleriniz varsa psikiyatrla mutlaka görüşün.
